Verschillende vormen van arbeidsongeschiktheid

Wanneer iemand niet geschikt is voor arbeid kan dit veel oorzaken hebben. Zo kan iemand (tijdelijk) ziek worden, door een ongeval minder valide worden of bijvoorbeeld door een burn-out niet meer in staat zijn om te werken. Niet alle aandoeningen zijn even eenvoudig vast te stellen, werkgevers zullen ook niet altijd op de juiste wijze omgaan met deze gevallen. Wanneer iemand arbeidsongeschikt wordt verklaard, dan zal dit een flinke impact hebben op de werknemer. Het werk kan niet meer, of niet langer volledig worden uitgevoerd. Dit betekent niet zomaar dat deze persoon ontslagen mag worden.

Ontslag binnen twee jaar?

De eerste twee jaar van ziekte of arbeidsongeschiktheid mag een werkgever de werknemer in principe niet ontslaan. Toch zijn hier uitzonderingen van kracht. Zo kan het UWV een ontslagvergunning toekennen, of de werknemer biedt onvoldoende medewerking aan de re-integratie. Ook bij onaanvaardbare gevolgen voor de bedrijfsvoering vanwege regelmatige ziekte voor langere tijd is het mogelijk om een werknemer te ontslaan. Het is daarom voor een werknemer zeker niet gegarandeerd dat ze hun baan behouden.

Mocht u als werknemer niet precies weten waar u aan toe bent, en contact met uw werkgever is lastig, dan kan Dé ArbeidsMediator als neutraal tussenpersoon een rol spelen. Zo wordt u gehoord door een neutrale partij en kunnen alle belangen worden afgewogen. Dit biedt meer kansen dan een ontslagaanvraag indienen.

Is er een dialoog mogelijk tussen werknemer en werkgever?

In eerste instantie zal een team aan specialisten bepalen of iemand arbeidsongeschiktheid is, in welke mate en of er een prognose gemaakt kan worden voor de toekomst. Dit is een onafhankelijke toetsing. De resultaten worden niet altijd op dezelfde wijze geïnterpreteerd door de werknemer en werkgever, ook kunnen er afwijkende opinies bestaan over een oplossing.

Een werknemer thuis laten zitten omdat deze persoon het oorspronkelijke werk niet langer kan uitvoeren is voor niemand een ideale oplossing. Naast werkgever en werknemer zal het UWV ook belangen hebben in deze kwestie. Vaak wil een werknemer graag weer aan de slag, hier moeten wel mogelijkheden voor bestaan binnen de organisatie. Het komt regelmatig voor dat een werkgever wat rigide omgaat met herplaatsing of het aanbieden van andere oplossingen. Dit kost immers tijd, geld en moeite voor een situatie waar ze niet voor gekozen hebben. De werknemer ook niet, maar die is gebonden aan de persoonlijke situatie.

Soms is ontslag wegens langdurige arbeidsongeschiktheid onvermijdelijk, maar zeker niet altijd. Het is mogelijk dat in overleg blijkt dat iemand elders binnen de organisatie wel inzetbaar is en een meerwaarde kan vertegenwoordigen.

Wat betekent gedeeltelijk arbeidsongeschikt?

De regels voor gedeeltelijk arbeidsongeschikt en ontslag of voor ontslag wegens langdurige arbeidsongeschiktheid zijn niet hetzelfde. Het is daarom van belang om te weten wat het inhoudt hoe een werknemer wordt geclassificeerd.

Een team van deskundigen zal bepalen of iemand arbeidsongeschikt is en in welke mate. Dit team zal bestaan uit een medisch adviseur die de bespreking kan vaststellen, een arbeidsdeskundige die de mate van arbeidsongeschiktheid kan vaststellen en een behandelaar van de claim die besluit om wel of niet tot uitkering over te gaan.

Het is mogelijk dat iemand volledig ongeschikt wordt beoordeeld en daardoor geen werkzaamheden kan uitvoeren, of deels ongeschikt wordt bevonden maar nog wel een deel van de werkzaamheden kan uitvoeren. In overleg met de werkgever kan in dit geval bepaald worden welke werkzaamheden de werknemer nog kan verrichten. Dit kan ertoe leiden dat de werknemer een andere functie zal krijgen binnen de organisatie.

Om de communicatie tussen werkgever en werknemer in goede banen te leiden kan het gewenst zijn om hier een arbeidsmediator bij te betrekken. Zo kunnen alle mogelijkheden worden verkend om samen tot een letterlijk werkbare situatie te komen. Neem contact op met Dé ArbeidsMediator voor meer informatie en een overzicht van de mogelijkheden.

Ontslag wegens langdurige arbeidsongeschiktheid

Als u langdurig arbeidsongeschiktheid bent dan kunt u in principe niet ontslagen worden in de eerste twee jaar. Daarna kan de werkgever een ontslagvergunning aanvragen. Bijvoorbeeld in het geval van chronische ziekte en er binnen een redelijke herplaatsingstermijn geen herplaatsing of re-integratie mogelijk is. De werknemer kan in deze periode uiteraard de communicatie met de werkgever open houden en de beschikbare tijd gebruiken om naar een oplossing te zoeken.

Gedeeltelijk arbeidsongeschikt en ontslag

Er gelden andere regels wat betreft gedeeltelijk arbeidsongeschikt en ontslag. In deze situaties komt er namelijk een extra jaar bij naast de twee standaard jaren die bij volledige arbeidsongeschikt van toepassing zijn. In het derde jaar hebben werknemers dezelfde rechten en plichten die van toepassing zijn op de eerste twee jaar.

Tijdens de volledige periode geldt dat de werkgever op zoek moet gaan naar een passende functie. Tijdens de eerste 24 maanden mogen werknemers alleen tijdelijk herplaatst worden, niet permanent. Ook mogen ze niet ontslagen worden in deze periode. Daarna is het mogelijk om iemand definitief te herplaatsen of te ontslaan waarbij er bijzondere voorwaarden gesteld worden. Bij het berekenen van de 36 maanden wordt zwangerschap en bevalling overigens niet meegeteld.

Verlenging van de 36 maanden termijn

Er zijn enkele situaties mogelijk waarin de termijn van 36 maanden verlengd kan worden. De datum waarop de werkgever de werknemer ziek meldt bijvoorbeeld, bij verlenging van de wachttijd voor de WIA en wanneer het UWV oordeelt dat de werkgever zijn verplichtingen niet is nagekomen

Beroepsgeschiktheid bepalen

Het is mogelijk dat u niet meer in staat bent om uw oude werk weer op te pikken, in dat geval is er sprake van beroepsongeschiktheid. Het is wel mogelijk dat u binnen de organisatie een andere functie kunt uitvoeren, gedeeltelijk of zelfs volledig als dit een optie is. Naar een nieuwe positie zoeken gaat niet altijd zonder slag of stoot. Zo is het mogelijk dat er voor het vervullen van een andere functie een opleidingstraject is vereist. Dit brengt tijd en kosten met zich mee, de werknemer moet zelf uiteraard ook interesse tonen in een andere functie. Mocht u hier niet uitkomen met de werkgever dan is het mogelijk om hiervoor een mediator in te schakelen. Samen naar een andere positie zoeken kan voor alle betrokken partijen voordeliger zijn dan ontslag wegens langdurige arbeidsongeschiktheid.

Tijdens de mediation liet Gabrielle duidelijk merken dat ze zeer ter zake kundig, onpartijdig en betrokken bij ons was, dit door houding en gedrag. Daarmee is de mediation prettig en redelijk snel verlopen.
Zeer kundige en betrokken mediator – Marcus (9.5/10)